Bộ sưu tập

Lãng quên (re-post)

Cái đầu ruồi chầm chậm bám theo vệt chuyển động mơ hồ của đám lá rừng phía xa rồi dừng lại ở chỗ mấy chiếc lá khẽ rung cuối cùng trước khi im hẳn. Ngón tay trỏ từ từ siết cò, hơi ngừng lại khi lẫy cò chạm vào chốt hãm rồi lại từ từ siết tiếp. Rồi chốt hãm hạ xuống, lò xo đẩy kim hỏa đập vào hạt nổ gắn ở đuôi vỏ đạn. Hạt nổ bị nổ, đốt cháy thuốc đạn trong vỏ đạn, tạo ra một áp lực rất lớn đẩy đầu đạn bật ra khỏi vỏ đạn chui vào nòng súng. Thuốc đạn vẫn cháy, liên tục sinh ra áp lực lớn đẩy viên đạn chạy càng lúc càng nhanh trong nòng súng. Nòng súng đã được khía những rãnh xoắn  làm cho đầu đạn xoay tít khi chạy bên trong. Người ta làm như vậy để đầu đạn không bị quay lộn trong khi bay, tăng độ chính xác khi bắn và cũng để tăng sức công phá của viên đạn. Cuối cùng, khi đầu đạn ra khỏi nòng súng thì nó đã bay nhanh hơn cả âm thanh, bỏ lại phía sau một quầng lửa do thuốc súng phụt ra cháy nốt ở đầu nòng cùng một tiếng nổ lớn.

Nói thì lâu vậy nhưng thực ra từ lúc siết cò tới khi đạn bay ra khỏi nòng mọi việc diễn ra rất nhanh, trong không đầy một phần chớp mắt.

***

Hồi còn đi học cấp 1 Nam được cả trường biết tới vì anh hát rất hay. Thỉnh thoảng mỗi năm vài lần nhà trường tổ chức kỷ niệm nhân dịp gì  đó hoặc hội diễn văn nghệ là cả trường lại được nghe giọng hát véo von như giọng con gái của Nam, con chim sơn ca của nhà trường. Nhưng kỷ niệm mà Nam nhớ nhất không phải là những tiếng vỗ tay hay những lời khen nồng nhiệt của mọi người sau mỗi bài hát mà lại là ánh mắt lo âu khắc khoải của mẹ chập chờn suốt mấy ngày đêm khi anh nằm viện. Hồi đó còn trẻ con nên Nam chỉ nhớ là anh nằm ở trạm xá lâu lắm, vì bị sốt dịch hay gì đó. Bố làm công nhân trên huyện lâu lâu mới về nên mẹ anh vừa phải trông hai đứa em ở nhà, vừa trông Nam ở trạm xá, vậy mà chẳng hiểu bằng cách nào mà mỗi khi Nam mở mắt ra sau những cơn mê ngủ chập chờn là anh lại nhìn thấy đôi mắt âu yếm và lo lắng của mẹ bên cạnh mình. Đến bây giờ lòng Nam vẫn như chùng xuống mỗi khi nhớ lại lời mẹ thủ thỉ dỗ dành anh ăn thêm thìa cháo hay bàn tay mẹ ân cần xoa nhẹ tóc anh cho đỡ nhức đầu …

Tháng 2 năm 1979. Buổi sáng hôm đó ngôi trường cấp 3 ở phố huyện của Nam như sôi lên sùng sục khi nghe tin Trung quốc xâm lược Việt nam. Dù trước đó mọi người đã nghe trên đài TNVN rất nhiều về chuyện “nạn kiều” hay những lời tố cáo chủ nghĩa bá quyền, những va chạm ở biên giới … thế nhưng khi nghe tin đó mọi người vẫn sững sờ. Một cái gì đó rất thiêng liêng và lớn lao bỗng chợt bừng lên trong lòng những gã trai mới lớn mà trước đó vẫn chỉ là một đám lộc ngộc như lũ vịt cồ. Rất nhiều học sinh lớp 10 cuối cấp rủ nhau bỏ học lên chầu chực ở huyện đội để xin đi bộ đội, rất nhiều gã đã chích máu để viết đơn tình nguyện… Nam cũng hòa vào không khí hừng hực ấy. Lần đầu tiên Nam nhìn lại ước mơ trở thành ca sĩ của mình với một tầm mắt khác. 2 năm sau, khi đã đủ tuổi đi nghĩa vụ quân sự, cùng với gần chục thằng bạn trong xã, Nam hồ hởi lên đường.

2 năm đời lính đã qua với bao nhọc nhằn gian khổ. Nó giống như một cái nồi chưng cất, cô đặc lại những cảm xúc và ước mơ để cái gì còn lại trở nên đậm đặc và sâu nặng hơn. Không còn nhiều chỗ cho mơ mộng bay bổng nữa. Ở vùng biên cương này, tuy không còn cảnh dàn trận đánh nhau như hồi năm 79 nhưng thỉnh thoảng pháo lớn từ Trung quốc vẫn dội sang. Những quả đạn pháo rú rít bay qua trên đầu rồi nổ phía sau  lưng, làm trắng cả những đỉnh núi đá như vãi bột. Còn cánh bộ binh thì như chơi trò mèo vờn chuột, có điều từ mèo sang chuột thì không biết trước được, và khác trò chơi ở chỗ mỗi sơ suất đều phải trả bằng máu khi thỉnh thoảng lại có vài loạt đạn từ bên nọ bay sang bên kia. Lính Trung quốc không còn hay giở trò đêm đêm đào trộm cột mốc nữa, nhưng Nam và đồng đội vẫn phải ngày đêm thay nhau lên chốt nằm canh. Phía trước là đường biên, phía sau là hình ảnh người mẹ trông con trở về. Là nỗi nhớ người bạn gái thẹn thùng trao chiếc khăn tay, bên trong có một lọn tóc nhỏ hôm tiễn Nam lên đường mà chưa nói với nhau một lời nói yêu thương. Và những ước mơ về ngày mai, khi anh trở về …

Nói thì nhanh vậy nhưng thực ra mọi chuyện diễn ra rất lâu. Bao nhiêu năm rồi còn gì…

***

Viên đạn xoay tít và bay một đoạn đường rất dài trong không khí trước khi gặp mục tiêu mà không bị giảm tốc độ nhiều, vì bên trong đầu đạn đã được đổ chì để nó tích lũy được nhiều động năng lúc ra khỏi nòng súng và hình dạng khí động đã được tính toán kỹ. Bởi thế khi đâm vào mục tiêu, nó vẫn đủ sức mạnh vừa xoáy vừa xuyên qua mục tiêu rồi thoát ra ngoài. Một lỗ nhỏ phía trước chỗ nó chui vào và một vết phá cỡ bằng bàn tay nơi nó chui ra. Quán tính vẫn còn lớn nên đầu đạn còn bay tiếp một đoạn rồi cắm sâu vào vách đất phía sau chiến hào. Gặp đất đá cản lại nên đầu đạn bị móp méo, chùn lại nhưng không còn dính tí máu nào.

Mọi việc chỉ diễn ra trong không đầy một phần chớp mắt.

***

Cây đa đầu làng không biết đã được bao nhiêu tuổi nhưng nó không xum xuê như những cây đa khác. Từ xa nhìn về, trông cây đa giống như một bà còng. Dưới gốc đa, nơi bọn trẻ con hay tụ tập là bộ rễ lớn trông như một đàn rắn khổng lồ cuộn vào nhau. Cách cây đa một đoạn là nghĩa trang liệt sĩ của xã. Một nghĩa trang nhỏ, nằm yên bình dưới hàng phi lao với tiếng reo vi vút trong gió suốt đêm ngày, cùng với tiếng lích chích của những đàn chim sâu, chim sẻ như đang cãi nhau không biết mệt mỏi.

Người quản trang là một người đàn ông chừng năm mươi tuổi nhưng trông già hơn tuổi nhiều, gầy gò và cao lêu đêu, dáng đi nghiêng nghiêng như sắp ngã. Anh là một thương binh nặng thời chiến tranh biên giới. Đạn của quân địch không lấy đi của anh cánh tay hay đôi chân mà lấy đi của anh gần 80% sức khỏe. Và tất cả những ước mơ của một thời trai trẻ, cùng toàn bộ những gì, dù là bình thường nhất đối với mọi người, còn sót lại trong anh. Nỗi đau lớn nhất của anh không phải là những cơn đau lúc dính đạn hay lúc tỉnh lại sau khi từ trên bàn mổ xuống, hay những cơn đau dai dẳng mỗi khi trái gió trở trời, mà là nỗi đau khi phải khước từ tình yêu của người con gái đã chở anh đằng đẵng bao năm ròng. Bởi anh biết trái tim và buồng phổi của anh không đủ sức cho anh được hưởng hạnh phúc như mọi người. Anh không thể để người mình yêu bất cứ lúc nào cũng có nguy cơ trở thành góa phụ.

Nhưng dù vậy người quản trang vẫn cảm thấy mình còn may mắn hơn người đồng đội đang nằm ở góc đằng kia của nghĩa trang. Trong số gần một chục người đi bộ đội cùng nhau năm ấy, chỉ có duy nhất một người nằm xuống. Từ ngày người liệt sĩ ấy được quy tập về quê hương, thỉnh thoảng anh lại thấy có một bà cụ ra ngồi bên cạnh ngôi mộ. Bà ngồi rất lâu, tay rờ rẫm vuốt ve ngôi mộ và thì thầm những chuyện gì đó. Có lẽ bà kể lại những câu chuyện xưa, có một cô bé hay sang chơi với bà hồi anh đi bộ đội vắng nhà, hay có thể bà đang dỗ dành anh nghe lời ăn thêm cho chóng khỏe mỗi khi ốm đau, như ngày anh còn bé…Gần chục năm như vậy, chỉ khác là mỗi năm lưng bà cụ lại còng thêm một chút. Rôi mấy năm nay không còn thấy bà ra ngồi cùng với con nữa. Có lẽ bà đã mất rồi. Mấy năm rồi. Nhưng người quản trang vẫn cảm thấy trống trải mỗi khi nhìn tới cuối nghĩa trang mà không còn thấy bóng dáng bà mẹ ấy.

Đôi khi vào những ngày lễ lớn, không hiểu sao anh bỗng hay chạnh lòng. Cuộc kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ của dân tộc ta đều có những ngày kỷ niệm tưng bừng, nhắc cho người ta nhớ tới công lao của những người lính thế hệ cha ông. Nhưng cuộc chiến mà anh và đồng đội đã đi qua, đã từng đổ máu và hy sinh lại không có ngày kỷ niệm kết thúc hay lễ mừng chiến thắng nào. Giống như một cuộc chiến bị lãng quên.

Tháng 4 năm 2010

Advertisements

60 responses to “Lãng quên (re-post)

  1. Đặt cục gạch ở đây cái đã. Từ từ đọc sau.

  2. Bây giờ thì đã đọc. Bác viết về một sự kiện “nói thì nhanh vậy nhưng thực ra mọi chuyện diễn ra rất lâu” nhưng để rồi “cuộc chiến mà anh và đồng đội đi qua” ít thấy ai nhắc đến và có thể đã đi vào im lặng “trong không đầy một phần chớp mắt”. Phục bác đấy! Bác viết tiếp đi để có mồi nhậu.

  3. Mà cũng xin nói thêm là bác làm món nó chát cũng vừa vừa thôi. Chát quá uống mất ngon.

  4. Kien quyet TEM!

  5. Kiên quyết phải bầu bác Cua vào ghế bí thư thành ủy!

  6. Em chùng xuống khi đọc xong đoạn cuối. Máu đã đổ nhiều nhưng người ta đang lãng quên nó bác ạ.

  7. Đọc bài này xong lại nhớ tới lời bài hát …”Cây cột biên thùy ai cắm ở nơi đây…”
    Công nhận đồng chí này có trí nhớ tuyệt vời, xứng đáng ngồi vào ghế lãnh đạo.
    Cuộc chiến đã đi qua, cũng đã có bao máu xương của đồng bào và chiến sĩ đã đổ xuống mà gần như bị lãng quên, phải chăng Trung Quốc là nước láng giềng nên ta có thể lãng quên dễ dàng như vậy.
    Cũng đã một thời cảm thấy rùng rợn khi nghe nói tới “Cao Bành trướng”, “bánh chè quân bánh trướng”… ôi sợ quá!

    • “Phải chăng Trung Quốc là nước láng giềng nên ta có thể lãng quên dễ dàng như vậy”.(?)
      Nhưng láng giềng TQ không quên đâu, họ vẫn cho in những chuyện về đề tài chiến tranh biên giới với VN, có điều không hiểu sao họ gọi cuộc chiến 1979 ấy của họ là “vệ quốc”.

  8. Những người lính trong cuộc chiến bảo vệ biên giới ngày xưa đã bị phản bội khi người ta thắp hương tưởng nhớ liệt sĩ nước lạ…

    • Không hẳn như vậy đâu, có những LS nước lạ là những người cùng tham gia chống Mỹ với VN trong những năm chiến tranh phá hoại miền Bắc VN do không quân Mỹ tiến hành đó.
      Nhưng chuyện về những người lính trong cuộc chiến bảo vệ biên giới ngày xưa bị lãng quên lại là chuyện khác …

  9. Đoc xong bài nay, nhớ tới anh trai là Liệt sĩ năm mậu thân quá .

  10. Chúc mừng CĐ đón mừng Giáng sinh vui vẻ nhé.

  11. Thôi, hãy tạm ngắt những dòng ký ức cũ. Chúc bác và gia đình Giáng sinh an lành…!

  12. Thôi hãy quên những ưu phiền chốc lát để hưởng những niềm vui của cuộc sống đang tiếp diễn anh Cua hè.
    Và thêm nữa người ra đi không bao giờ về nữa, anh em mình sống sao cho khỏi phụ lòng người đã xa hè…

  13. Anh Cua viết hay quá, ai ngờ phủ Khóai lại có nhân tài xuất chúng như vầy

  14. Í quên, chúc anh và chị í cùng các cháu nhỏ giáng sinh an lành

  15. mấy đoạn tả viên đạn trong nòng-ra khỏi nòng..làm bạn đọc em rờn rợn..Viên đạn tưởng vô tri giác nhưng nó lại trở nên có hồn vía bởi toan tính của con người: đạn phải làm sao đi trúng đích, gây thương vong cho địch..Viên đạn lạnh lùng, viên đạn chết chóc…Sự lãng quên dường như cũng tàn nhẫn và lạnh lùng như vậy…
    Câu truyện như một bức tranh có anh lính ra đi không trở về, có người mẹ gục đầu thầm thì với con nằm dưới đất lạnh, có anh lính bị thương nặng trở về sống im lặng bên đời…tất cả như nằm ngoài dòng sông cuộc sống chảy..

    Những câu chuyện của anh Cua chất chứa đầy cảm xúc trong từng câu chứ..Cám ơn anh!

  16. Món rượu chát hết rồi. Dọn món khác đi bác ơi. Em đang thèm!

  17. Chúng ta còn mấy ngàn bộ hài cốt liệt sĩ không được trở về, những cột mốc biên giới nằm lại phía bên kia,…
    Ôi, Lãng quên ?????

  18. Đúng là lãng quên nên đồng chí quên chưa đăng bài mới thì phải!

  19. Dạo này bận quá bác ạ.

  20. Vừa lạ vừa quen

    Đọc toàn bài nghe xúc động nhiều, cảm nhận nét bút chân thành, và cuối cùng chỉ muốn…lắng lòng một chút, không thốt được lời bình nào. Giới trẻ cần biết, cần học nhiều hơn về bề dày và chiều dài của lịch sử, những chặng đường đã qua, thắng lợi lẫn mất mát một cách thực tế chứ không chỉ mỗi có ý nghĩa và bài học kinh nghiệm như ở trường phổ thông để biết trân trọng cuộc sống, biết cống hiến sao cho xứng đáng với sự hy sinh của cha, anh.
    Cảm ơn anh Cua!

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s